Britaniya tarixində tez-tez xatırlanan Oliver Kromvel həm sevilən, həm də nifrət edilən bir lider kimi tanınır. Onun monarxiya ilə mübarizəsi, hərbi uğurları və dini inancları tarixdə iz buraxıb.
Sfera.az bu dəfə sizə ən qaımaqallı hadisə ilə tarixdə adı hallanan bir lider haqqında yazı təqdim edir.
Oliver Kromvel 17-ci əsrin birinci yarısında Parlamentdə dindar bir protestant və puritan kimi xidmət edərək siyasi arenaya girdi.
O, İngiltərə Vətəndaş Müharibəsində royalistlərə qarşı parlamentarilərlə birlikdə vuruşurdu. Bu müharibə kralın mütləq hakimiyyətini müdafiə edən royalistlərlə kralın səlahiyyətlərini məhdudlaşdırmaq istəyən parlamentarlar arasında baş vermişdi.
Kromvel hərbi uğurları sayəsində tez bir zamanda general rütbəsinə yüksəlih. Müharibənin ən qızğın vaxtında o, kralın edamını dəstəkləyən bir qrupun lideri kimi ortaya çıxdı və kralın ölüm hökmünü imzaladı.
Kralın edamından sonra İngiltərədə monarxiya ləğv edildi və Millətlər Liqası elan edildi. Kromvel İngiltərənin Protektoru, Baş Komandan və Parlamentinin Spikeri təyin edildi.
Lakin, o, dini inancları və sərt siyasəti səbəbindən İrlandiya və Şotlandiyada o qədər də bəyənilmirdi. Xüsusilə İrlandiya və Şotlandiyada etdiyi hərbi müdaxilələr onu bu bölgələrdə nifrət edilən bir liderə çevirmişdi.
Ölümündən iki il sonra, royalistlərin hakimiyyətə qayıtması ilə Kromvelin məzarı açıldı, başı kəsildi və Vestminster Katedralının qarşısında nümayiş etdirildi. Bu, monarxiyaya qarşı çıxanlar üçün bir xəbərdarlıq kimi qəbul edildi.
Lakin, baş verən bütün hadisələrə baxmayaraq, Kromvel İngiltərə tarixinin ən vacib liderlərindən biri hesab olunur. Onun böyük bir heykəli Londondakı Vestminsterin qarşısında ucalır.
Bu heykəlin ona hörmət əlaməti olub-olmadığı, yoxsa keçmiş səhvlərdən dərs çıxarmağı xatırlatdığı bəlli deyil.
Nəticə olaraq, Oliver Kromvel İngilis tarixində həm sevilən, həm də nifrət edilən, lakin şübhəsiz ki, unudulmaz bir lider olaraq qalır. Onun həyatı tarixin mürəkkəbliyinin və liderlərin həm sevilə, həm də nifrət edilə biləcəyinin bir nümunəsidir.
Aynil