Gecə saatlarında insanların bəzilərinin daha yaradıcı düşünməsi uzun illərdir müzakirə olunan mövzulardandır.
Sfera.az xəbər verir ki, bunun arxasında beynin fəaliyyət mexanizmi və diqqət səviyyəsi dayanır.
Gündüz saatlarında beyin əsasən planlama, nəzarət və gündəlik tapşırıqlara fokuslanır. Bu zaman diqqət mexanizmi güclü işlədiyindən beyin daha rasional və sistemli qərarlar verir. Gecə saatlarında isə xarici stimulların azalması nəticəsində diqqət nəzarəti zəifləyir, beyin daha sərbəst assosiasiyalar qurmağa başlayır. Bu isə yaradıcı ideyaların yaranmasını asanlaşdıra bilər.
Yorğunluq səviyyəsinin müəyyən həddə çatması beynin “filtrləmə” funksiyasını zəiflədir. Nəticədə insan adi vaxtlarda ağlına gəlməyən fikir və əlaqələri daha rahat qura bilir. Məhz buna görə bir çox yazıçı, rəssam və musiqiçi gecə saatlarını daha məhsuldar hesab edir.
Hər kəs üçün bu qayda keçərli deyil. İnsanların bioloji saatı – yəni “xronotip”i fərqlidir. “Gecə quşları” adlandırılan insanlar axşam və gecə saatlarında daha aktiv və yaradıcı ola bildiyi halda, “səhər adamları” üçün bu proses gündüz saatlarında daha effektiv baş verir.
Yaradıcılığın artması yuxusuzluqla qarışdırılmamalıdır. Uzunmüddətli yuxu çatışmazlığı beynin fəaliyyətini zəiflədir və əks təsir göstərə bilər. Buna görə də yaradıcılığı artırmaq üçün əsas şərt sağlam yuxu rejiminin qorunmasıdır.
Beləliklə, gecə saatları bəzi insanlar üçün yaradıcı düşüncə baxımından daha əlverişli ola bilər. Lakin bu, fərdi xüsusiyyətlərdən və insanın daxili bioloji ritmindən birbaşa asılıdır.
Niyaz Hacıyev
Sfera.az