İtaliyanın şimalındakı dağlar arasında yerləşən kiçik kəndlər ümumiyyətlə açıqcaya bənzər mükəmməl mənzərələri ilə tanınır. Lakin bəzi yerlərdə romantik mənzərələr qış aylarında ciddi problemlərə səbəb olur. Aylarla günəşi görməyən küçələr sosial həyatı demək olar ki, dayandırır. İnsanlar evdə qalır və kənd səssizliyə qərq olur. Məhz belə bir şəraitdə qeyri-adi bir fikir ortaya çıxıb.
Sfera.az bildirir ki, İtaliya-İsveçrə sərhədi yaxınlığındakı Antrona Vadisində yerləşən Viganella, noyabrdan fevral ayına qədər günəş işığı almır. Təxminən 83-84 gün dağların kölgəsində qalan kənd, qışda demək olar ki, tamamilə qaranlığa bürünür. Küçələr hətta gündüzlər də qaranlıq olur və meydan sosial həyatın mərkəzi olmaqdan çıxır.
Uzun müddət davam edən qaranlıq dövrü zamanla əhalinin azalmasına da səbəb olur. Daha parlaq yerlərə köçənlər kəndin getdikcə sakitləşməsinə səbəb olurlar. 1999-cu ildə o vaxtkı bələdiyyə başçısı Franko Midali qeyri-ənənəvi bir həll yolu tapıb. İdeya günəşi kəndə qaytarmaq idi. Metod təəccüblü dərəcədə yaradıcı idi.
Dağda yerləşdirilmiş nəhəng güzgü sayəsində meydan gündə 6 saat işıqlandırılır.
Memar Giacomo Bonzani və mühəndis Gianni Ferrarinin işi nəticəsində səkkiz metr enində və beş metr hündürlüyündə nəhəng bir güzgü hazırlanmışdır. Sistem 2006-cı ildə dağın yamacında yerləşdirilib. Kompüterlə idarə olunan mühərriklərlə işləyən quruluş, gün ərzində günəşin hərəkətini izləyir və işığı kənd meydanına əks etdirir.
Yaranan işıq birbaşa günəş işığı qədər güclü olmasa da, meydanı isidir və evlərə təbii işıqlandırma təmin edir. Qış aylarında təxminən altı saatlıq gündəlik işıqlandırma əldə edilir. Günəş fevralın əvvəlində təbii dövr ərzində yenidən kəndə çatdıqda sistem deaktiv edilir və güzgü örtülür.
Franko Midaliyə görə, bu fikir elmi şoudan daha çox insan ehtiyaclarına əsaslanır. Məqsəd insanların qış aylarında yenidən çölə çıxıb meydanda ünsiyyət qura bilmələridir. Soyuq və qaranlıq səbəbindən bağlı olan kənd həyatı işıq sayəsində canlanır.
Kiçik kəndin qeyri-adi ideyası dünyaya ilham verib
Nəhəng güzgü layihəsi gündəlik həyatı asanlaşdırmaqla yanaşı, beynəlxalq diqqəti də cəlb edir. Mediada tez-tez yer alan kəndi fotoqraflar və sənədli film rejissorları ziyarət edir. Multimedia rəssamı Silviya Camporesi 2020-ci ildə sistemi sənədləşdirən əsərlər yaradıb.
Əldə edilən uğur digər ölkələr üçün də nümunə olur. 2013-cü ildə Norveçin Rjukan şəhərində oxşar sistem qurulub. Ora gedən mühəndislər layihəni yerində araşdıraraq eyni məntiqi tətbiq ediblər. Beləliklə, kiçik İtaliya kəndində inkişaf etdirilən ideya müxtəlif coğrafiyalarda həyata keçirilir.
Bu gün Viganella hələ də sakit, hələ də kiçikdir. Amma bura qış aylarında tamamilə qaranlıqda qalan bir yer kimi deyil, insan ixtiraçılığının sərhəd tanımadığı nümunələrdən biri kimi xatırlanır.
Aynil
