Bəşəriyyət iqlim böhranının ən ağrılı və hiss olunan nəticələri ilə üzləşir. Sakit Okeanın ortasında doqquz adacıqdan ibarət mikrodövlət olan Tuvalu, dəniz səviyyəsinin yüksəlməsi səbəbindən yox olmaq üzrədir.
Sfera.az bildirir ki, tarixdə ilk dəfə olaraq bir dövlət bütün əhalisini sistematik şəkildə başqa bir ölkəyə köçürmək qərarına gəlib.
NASA və beynəlxalq təşkilatların məlumatlarına görə, Tuvalu ətrafındakı dəniz səviyyəsi son 30 ildə 15 santimetr artıb.
Bu nisbət qlobal orta göstəricidən tam 1,5 dəfə çoxdur. Alimlər 2050-ci ilə qədər ölkənin torpaqlarının yarısının tamamilə su altında qalacağını, 2100-cü ilə qədər isə 95 %-nin su altında qalacağını proqnozlaşdırırlar. Dəniz səviyyəsindən cəmi 50 santimetr yüksəklikdə yerləşən paytaxt Funafuti indi hər fırtına nəticəsində məhv olmaq təhlükəsi ilə üzləşir.
Tuvalu hökuməti xalqını xilas etmək üçün 2023-cü ilin noyabr ayında Avstraliya ilə tarixi Falepili Birliyi Müqaviləsi imzalayıb.
Bu müqavilə tuvalılara tədricən Avstraliyaya köç etməyə və orada tam hüquqlara sahib olmağa imkan verir.
Ərizə Partlayışı: 2025-ci ilin iyul ayına olan məlumata görə, 11.000 nəfərlik əhalinin təxminən 8750-si (82 %) artıq miqrasiya üçün müraciət edib.
Evakuasiya Prosesi: Hər il 280 tuvalı Avstraliyada yeni bir həyata başlayacaq, lotereya sistemi vasitəsilə təhsil, səhiyyə və məşğulluq hüquqlarına çıxış əldə edəcək.
Fiziki vətənlərinin su altında qalması Tuvalu hökumətini daha bir fövqəladə tədbir görməyə sövq edib.
Ölkənin dili, musiqisi, adət-ənənələri və kollektiv yaddaşı rəqəmsal mühitə köçürülür. "Virtual muzey"in yaradılması ilə Tuvalu, torpaqları xəritədən silinsə belə, rəqəmsal dünyada bir sivilizasiya kimi mövcudluğunu qorumağı hədəfləyir.
Aynil
