Depressiyanın mövcudluğu insanların təsvir etdiyi simptomlar, ekspert qiymətləndirməsi və klinik müşahidələr əsasında diaqnoz edilir. Lakin alimlər gələcəkdə bu sahədə böyük dəyişiklik yarada biləcək yeni bioloji göstəricilər üzərində çalışırlar.
Sfera.az xəbər verir ki, “ScienceAlert”də dərc olunan məlumata görə, tədqiqatçılar qandakı müəyyən immun hüceyrələrinin qocalma səviyyələri ilə depressiya simptomları arasındakı əlaqəni araşdırıblar.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu tədqiqat hələ depressiyanı birbaşa müəyyən edən qan testi demək deyil. Buna baxmayaraq, nəticələr ruhi sağlamlıq sahəsində mühüm addım hesab olunur.
Araşdırmada ümumilikdə 440 qadının qan nümunələri təhlil edilib. Onların son dövrdə yaşadıqları depressiv simptomlar da qiymətləndirilib.
Nəticələr göstərib ki, bəzi emosional simptomlarla immun hüceyrələrinin bioloji qocalması arasında güclü əlaqə mövcuddur. Xüsusilə “monositlər” adlanan immun hüceyrələrinin vəziyyəti diqqət mərkəzində olub. Alimlər DNT-dəki kimyəvi dəyişiklikləri araşdıraraq hüceyrələrin bioloji yaşını müəyyən ediblər.
Tədqiqat zamanı depressiv simptomlar artdıqca həmin hüceyrələrdə qocalma sürətinin də yüksəldiyi müşahidə olunub. Ən güclü əlaqə isə ümidsizlik hissi və əvvəllər zövq verən fəaliyyətlərdən uzaqlaşma ilə bağlı olub. Psixologiyada “anhedoniya” adlanan bu vəziyyətin bioloji dəyişikliklərlə sıx bağlı olduğu bildirilib.
Araşdırma göstərib ki, yorğunluq və yuxu problemləri kimi fiziki simptomlar eyni səviyyədə əlaqə yaratmayıb.
Tədqiqatçılar HİV ilə yaşayan qadınlarda depressiya riskinin daha yüksək olduğunu da vurğulayıblar. Bildirilir ki, xroniki xəstəliklə yaşamağın yaratdığı psixoloji yük, sosial təzyiqlər və iqtisadi çətinliklər ruhi sağlamlığa ciddi təsir göstərə bilər.
Fidan Hacızadə
Sfera.az
