Mikonos və Santorini kimi Yunan adalarının açıqcalarını bəzəyən ikonik mavi və ağ evlər, ümumiyyətlə inanıldığı kimi, sadəcə vizual bir üstünlük deyil. Bu memarlıq toxumasının arxasında günəşdən qorunmaq səylərindən tutmuş vəba epidemiyalarına, ucuz boya axtarışından tutmuş dövlət sifarişlərinə qədər bir çox təəccüblü səbəblər dayanır.
Sfera.az bildirir ki, dünyanın hər yerindən turistləri və bloqqerləri cəlb edən Kiklad adaları təmiz ağ divarları və canlı mavi qapıları ilə tanınır.
Lakin, bu rənglərin hekayəsi ada sakinlərinin sərt həyat şəraiti ilə mübarizəsi nəticəsində formalaşan Yunan bayrağının rənglərindən çox əvvələ gedib çıxır.
Günəşdən Qorumaq üçün Ağ Boya
Kiklad adalarındakı evlər əvvəlcə bölgənin tünd rəngli daşlarından tikilirdi. Lakin Yunanıstanın qızmar yay günəşində bu tünd daşlar istiliyi özünə çəkir və evlərin içini yaşamaq üçün yararsız hala gətirirdi. Evlərini sərinlətmək üçün ada sakinləri günəş işığını əks etdirən ağ boyadan istifadə etdilər. Bu sadə, lakin təsirli həll yolu bu gün adaların parlaq ağ kimliyinə doğru ilk addım idi.
Əhəng vəbaya qarşı "Dezinfeksiyaedici" kimi
1938-ci ilə qədər ağ rəng üstünlük olmaqdan çıxdı və dövlət sifarişinə çevrildi. O dövrdə Yunanıstana rəhbərlik edən diktator İoannis Metaksas, ölkə daxilində vəba epidemiyasının yayılmasının qarşısını almaq üçün bütün evlərin ağ rəngə boyanmasını tələb etmişdi. Bunun səbəbi ağartmada istifadə edilən əhəng daşının güclü dezinfeksiyaedici xüsusiyyətlərə malik olması idi. O dövrün məhdud resursları nəzərə alınmaqla, əhəng evləri sterilizasiya etməyin ən əlçatan yolu idi.
Niyə başqa rəng yox, mavi rəng seçilir?
Ağ rənglə yanaşı əlavə edilən məşhur mavi rəngin sirri tamamilə pul kisəsindədir. Balıqçılar və dənizçilər qayıqlarını rənglədikdən sonra boya israf etməmək üçün evlərinin qapılarını rəngləyirdilər. Mavi rəng o dövrdə ən ucuz və asan hazırlanan boya idi. Ada sakinləri bu xarakterik mavi tonu əhəng daşı ilə evlərində tapılan "loulaki" (mavi talk tozu) qarışdıraraq əldə etdilər.
Mavi-ağ rəng sxemi 1967-ci ildə hakimiyyətə gələn hərbi rejim dövründə vətənpərvərlik və millətçiliyi simvolizə etmək üçün rəsmi tələb kimi qəbul edildi.
Bu rəng sxemi 1974-cü ildə qəbul edilmiş qanunla qanuniləşdirilib. Bu sərt qaydalar bu gün yumşaldılsa da, Yunan adalarının sakinləri ənənələrini və turizm potensialını qorumaq üçün bu rənglərdən istifadə etməyə davam edirlər. Bu gün müxtəlif rənglərdə (qırmızı, yaşıl, qəhvəyi) detallar görünsə də, Egey dənizinin parıldayan mavi və ağ rəngləri adaların dünya miqyasında ən böyük brendi olaraq qalır.
Aynil
